سفر غار بورنیک
خرداد 94
غار بورنیک در ۱۳۵ کیلومتری شرق تهران و فاصله ۲۳ کیلومتری جنوب غربی شهر فیروزکوه در فاصلهٔ ۶ کیلومتری از روستای زیبای هرانده و در ارتفاعات پرنشیب و فراز کوهستانی به نام ” بورنی” یا “بورنیک” واقع شدهاست. راه دسترسی به این غار از طریق جاده دماوند – فیروزکوه قبل از تونل نمرود، به سمت روستای هرانده تغیی مسیر داده و پس از عبور از روستای هرانده در کنار رودخانه حبله رود و در ارتفاعت آن به غار بورنیک ختم میشود.
وجه تسمیه غار بورنیک برحسب اظهار نظر اهالی روستا، گروهی نام غار “پورنیک” و دستههای دیگر به آن “بورنیک ” میگویند. پور به گفته اهالی و لهجه محلی به معنای گودال است و نیک پسوند آن است که بر روی هم به معنای گودال نیک یا چاله نیک میباشد و شاید پشینیان به عنوان دخمه یا گودالی که عمیق و ژرف است با ترکیب واژه نیک که در اینجا به معنای خوب و بزرگ را میدهد بر آن اطلاق کرده باشندو گروه دیگر آنرا بورنیک میگویند که از دو کلمه بور و نیک تشکیل یافتهاست .
طبق اندازه گیریهای بعمل آمده، دهانه غار ۱۵*۱۰ متر و ارتفاع آن ۶ متر میباشد و از سطح دریا ۱۹۵۰ متر ارتفاع دارد. دهانه یا اشکفت ورودی وسیع و پس از آن ایوانی با طاق بلند نمایان میشود که در منتهیالیه سمت چپ آن راه سنگلاخ ورود به دهلیز اولیه غار واقع شده بود که از سال ۱۳۸۰ راه ورودی به غار به صورت پلکانی به طور مناسبی بهسازی شدهاست
مجموعه غار بورنیک از سه تالار عظیم شکل گرفتهاست که بر فراز هر کدام از تالارها، طاق دیسها جلب نظر میکند . در روی سقف این طاق دیسها گسل یا شکافهای عمیق دیده میشود که حکایت از کهنگی و دیرینگی دارند و سالهای مدیدی از عمر این شکافها سپری شدهاست. دیوارهای درون غار پوشیده از چکندههای گل کلمی، نخودی، سفید رنگ و صورتی است . و زیبایی خاصی به غار بخشیدهاست . نورپردازی بر روی آنها جلوههای ویژهای را در درون غار ایجاد خواهد کرد.
غاربورنیک از سه تالار تشکیل شدهاست:
تالار نخست یا تالار بیرونی : کف این تالار شیب دار بوده و به
استناد بقایای موجود بیشتر به صورت سنگچین مفروش شدهاست. این تالار بزرگ دارای
ابعاد ۵۰*۴۰ متر و ارتفاع ۸ متر است . در منهی الیه این تالار دو فرو رفتگی بلند و
ایوانی شکل وجود دارد که هر یک از آنها نسبت به یکدیگر ۲ متر اختلاف ارتفاع دارند.
بقایای موجود در این تالار نشانگر قدمت و پیشینه غار است، در واقع محل سکونت اقوام و انسانهای غارنشین در این بخش میباشد . با توجه به وجود قطعات سفالینه شکسته شده و پراکنده در سطح این تالار نشانههای بارزی از زیستن انسانها در ادوار پیش از تاریخ را میتوان در این بخش جستجو نمود.
تالار دوم یا تالار اصلی (مرکزی) : این تالار محوطهای است به ابعاد ۶۰*۳۰ متر و ارتفاع ۲۰ الی ۲۵ متر که با سطحی شیب دار و شیب تند به سمت پائین کشیده شدهاست.
تالار سوم: حدود ۱۲ متر ارتفاع داشته و فرم آن مستطیل شکل، به ابعاد ۵۵*۲۰ متر میباشد. از ابتداء تا انتهای این تالار شیب تند سنگلاخی و لغزندهای وجود دارد که تمامی سطح کف آن را در بر میگیردو منتهیالیه این شیب تند و لغزنده نیز دهلیزی به طول ۸ متر است که به محوطهای سختگذر و پرتگاهی متصل میشود. عمق این پرتگاه نزدیک به ۲۰ متر است.
سفر به غار ابی دانیال
فروردین 94
غار دانیال در دو کیلومتری روستای دانیال، در ۵ کیلومتری جنوب سلمان شهر(متل قو) در استان مازندران در شمال ایران قرار دارد. دومین غار بزرگ رودخانه ای ایران بعد از غار قوری قلعه پاوه در کرمانشاه می باشد. دمای داخلی آن در طول سال تقریبا یکسان می باشد. جریان رودخانه از ابتدای ورود به غار تا بخش انتهایی وجود دارد که از بهم پیوستن چندین جوی و چشمه بوجود می آید. عمق این جریان در بخشهای مختلف غار متغیر می باشد ولی بطور کلی از یک متر تجاوز نمی کند. البته چندین گذرگاه و بخش در این غار وجود دارد که در هنگام بارندگی عمق آنها بالا آمده و گذر از آنها تقریبا غیر ممکن می شود.
غار دانیال که یکی از معروف ترین جاذبه های طبیعی روستای دانیال است. از دیگر نامهایی که به این غار نسبت دادهاند، کرد کوی و چاری و گرده کوه است.
راه دسترسی به این غار جاده اصلی ده دانیال
است که از مرکز شهر متل قو به سمت جنگل پیش میرود و بعد از گذشتن از ده خاکی میشود.
در ادامه مسیر به صورت راهپیمایی در کنار رودخانه اصلی است که تقریبا تا دهانه غار
30 تا 45 دقیقه راهپیمایی دارد و در قسمتی که یک شعبه کوچک به رودخانه میریزد
ادامه مسیر به سمت سرچشمه شعبه غار ادامه مییابد.
نقشهبرداری این غار در اکتبر ۲۰۰۸ توسط تیمی از غارنوردان کشورمان و سایمون بروکس، غارنورد مشهور انگلیسی که غارهای زیادی را در کشورمان بازدید کرده به انجام رسیده است.
طول آن ۲۱۵۸٬۲ متر است و در ارتقاع ۷۴٬۲ متری سطح دریا واقع شده است. غار از یک پاساژ و دو تالار بزرگ که بعضی قسمت هایش دارای عناصر تزئینی می باشد، تشکیل شده است.
دومین غار بزرگ رودخانه ای ایران بعد از غار قوری قلعه پاوه در کرمانشاه می باشد.این غار فقط دارای یک شعبه یا دالان اصلی به طول تقریبی 1500 متر و عرض تقریبی یکونیم متر است که با پیچ و خمهای فراوان و گذر دالانهای تنگ و باریک پر از آب و حوضچهها و آبشارهای کوچک ادامه مییابد و در انتها به چند شعبه کوچکتر تقسیم میشود.
وجود دالانهای کمعرض و ارتفاع که عبور از آنها به صورت پا مرغی و حتی سینهخیز ممکن است از جاذبههای دیگر این غار است.بعد از ورود به دهانه غار باید قید خشک ماندن را بزنید؛ چون از همان اول و در فاصله100 متری دهانه غار وارد حوضچهای میشوید که برای ادامه مسیر باید تا شکم در آن فرو بروید. همینطور که جلو میروید تزئینات آهکی چند میلیون ساله به استقبالتان میآیند. استلاگمیت و استلاگتیتهای این غار به دلیل جنس لایههای بالای غار کم است و جز در مناطق معدودیدر دیگر نقاط غار یافت نمیشود.
غار دارای دو تالار است: تالار اول بهنام
تالار خفاش
و تالار دوم ریزان یا زرین.
تالار اول یا تالار خفاش به علت سطح گلی و لغزنده آن، گذر از این معبر را به سختی امکانپذیر مینماید، همچنین وجود تپهای از فضولات خفاشها که طی صدها سال تشکیل شده بوی نامطبوعی را در این تالار متساعد ساخته است.
استالاکتیتهای سوزنی شکل تالار دوم که از سقف آویزان است جلوه خاصی را به این تالارداده است. وجود قطرات آب حاوی بی کربنات کلسیم در نوک این استالاکتیتها نشان از ادامه روند شکلگیری این تزئینات دارد که شاید بلندتر شدن این چکندهها یا استالاکتیتها با همین فرایند طولانی، صدها یا هزاران سال بهطول بیانجامد
دمای داخلی آن در طول سال تقریبا یکسان می باشد. جریان رودخانه از ابتدای ورود به غار تا بخش انتهایی وجود دارد، آب داخل غار از چند چشمه کوچک که از شعب مختلف آن سرچشمه میگیرد تامین میشود و کاملا زلال و از نظر محلولات دارای درصد پایینی بوده و آن را قابل شرب میکند. دمای هوای داخل غار حدود 23 درجه سانتیگراد و دمای آب چیزی در حدود 17 درجه است که این دما در تمامی طول سال تقریبا ثابت است که همین ثابت بودن اجازه میدهد این غار در تمامی فصول سال حتی فصل زمستان قابل دیدار باشد اما توصیه میشود برای تماشای این غار از فصول گرم به دلیل بالا بودن دما در خارج از غار و خیس بودن کل لباسها استفاده شود. زمان لازم برای پیمایش کامل غار برای یک تیم کوچک و سریع سه و نیم ساعت و برای یک تیم متوسط بین پنج تا هفت ساعت است.عمق این جریان در بخشهای مختلف غار متغیر می باشد ولی بطور کلی از یک متر تجاوز نمی کند. البته چندین گذرگاه و بخش در این غار وجود دارد که در هنگام بارندگی عمق آنها بالا آمده و گذر از آنها تقریبا غیر ممکن می شود.
جانداران داخل غار:
زندگی جانوری آن محدود به پشه، خفاش و آبزیان محدودی از جمله قورباغه و خرچنگ می باشد.
سفر به باداب سورت
اردیبهشت 94
باداب سورت چشمهٔ پلکانی تراورتنی بینظیر در ایران و کمنظیر در جهان است که واقع در روستای ارست بخش چهاردانگهی شهرستان ساری میباشد. این چشمه توسط سازمان میراث فرهنگی در سال ۱۳۸۷ پس از کوه دماوند به عنوان دومین میراث طبیعی ایران در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد. ثبت جهانی این باداب نیز پس از پاموککالهی ترکیه، به عنوان دومین چشمهٔ آب شور جهان بوده است. سالها پیش روستایی به نام سورت در نزدیکی باداب وجود داشته که امروزه از میان رفته است.
در جنوب شرق شهر ساری٬ در ارتفاع ۱۸۴۱ متری از سطح دریا و طبق جغرافیای سیاسی وزارت محترم کشور در محدوده روستای اروست واقع شده است. این اثر زیبا و دیدنی که حدود سه هکتار را در بر می گیرد، از شمال به ارتفاعات و تپههای پوشیده از جنگلهایی با درختان سوزنی برگ میرسد، از جنوب مشرف به درههای پایین دست و از شرق در مجاورت ارتفاعات پوشیده از گیاهان بوتهای و درختچهها است. غرب آن را نیز روستای اروست احاطه کرده است.
چشمه های اسرار آمیز باداب سورت اروست مشتمل بر چهارده چشمه با آب های کاملاً متفاوت از لحاظ رنگ بو مزه می باشند. یکی از این چشمه ها که چشمه اصلی می باشد دارای آبی بسیار شور می باشد و دارای دریاچه ای کوچک است که عمدتاً در تابستان برای شنا و آب درمانی استفاده می شود. در قسمتی از کف این دریاچه حفره ای عمیق به نام برمودای اروست وجود دارد. در کناره های این دریاچه نیز رسوبات سیاه رنگی وجود دارد که همراه با آب دریاچه جهت درمان دردهای کمر و پا٬ امراض پوستی٬ روماتیسم و میگرن سودمند است.
همچنین به علت شوری زیاد این دریاچه و دارا بودن املاح و مواد معدنی فراوان به هیچ عنوان در فصل زمستان یخ نمی زند و هیچ جانوری نیز در آن زیست نمی کند. سیزده چشمه دیگر که در مجاورت این چشمه قرار دارند، بسیار کوچکتر هستند و به اکسیر حیات معروف اند. همچنین دارای آب هایی به رنگ نارنجی و کمی ترش مزه اند که به صورت دائمی و نشتی همانند نوش دارویی گاز دار از دل زمین می جوشند. همچنین در اطراف دهانه چشمه ها کمی رسوب اکسید آهن نشسته استآب های رسوبی چشمه های باداب سورت در مسیر جریان خود از بالای کوه به پائین طی هزاران سال مانند آبشاری پلکانی با هنرنمایی خود دهها حوضچه کوچک بسیار زیبا در رنگ های نارنجی، زرد، قرمز، طلایی و سفید در اندازه های مختلف ایجاد کرده است که اسراری از دنیای مستور و پوشیده طبیعت بکر و دل انگیز را به نمایش گذاشته است. در یکی از این حوضچه ها که عمق نسبتا خوبی دارد و شبیه به یک جکوزی طبیعی است برخی از گردشگران وارد آن می شوند و در آن آبتنی می کنند. چشمه های باداب سورت اروست از نوع ژئوپارک محسوب شده و همزمان با آخرین چین خوردگی البرز در پلیوستوسن و پلیوسن که دوران چهارم زمین شناسی می باشد، شکل گرفته است. البته این چشمه ها بسیار جوان هستند چرا که اگر چشمه های باداب سورت اروست را پیاده صدها متر به سمت شمال طی مسیر کنید در ارتفاعات به باداب سورت قدیمی می رسید که به گودال زمان معروف است بطوریکه اگر وارد آن شوید به قدری مبهوت خلقت خداوند می شوید که گذر زمان را فراموش می کنید. البته این چشمه صدها سال است که خشک شده است، اما آثار بسیار زیبایی از آن باقی است و اگر این چشمه جوشان بود بدون شک جزو عجایب هستی به شمار می رفت.
آب و هوای منطقه:
- درجه حرارت بین حداقل ۷- درجه سانتی گراد در سردترین
ماه سال و حداکثر ۳۵ درجه سانتی گراد در گرمترین ماه سال
- متوسط بارندگی سالیانه ۳۵۰ الی ۴۰۰ میلی متر (منطقه سرد و
خشک با پوشش گیاهی استپ)
- میزان رطوبت نسبی هوا حداقل ۵۰ درصد و حداکثر ۸۵ درصد
- میزان تبخیر آب ۸۵۰ میلیمتر
- حداکثر سرعت وزش باد ۵۰ کیلومتر در ساعت
- ارتفاع از سطح دریا ۱۷۰۰ متر